We zien steeds meer datavisuals in websites of op televisie. Hiermee kan je verhalen vertellen met data, dus data storytelling. Datavisuals kunnen al simpele grafiekjes zijn. Belangrijk is dus dat wij in het onderwijs onze studenten data vaardig maken, wat betekent dat als ze een visual (bijvoorbeeld een grafiek) zien weten wat daar precies gepresenteerd wordt en ook zien of het op een goede manier gebeurt. Dat laatste is namelijk niet altijd het geval en het is ook best lastig om te zien of de datavisual wel eerlijk is.
Bij het vak rekenen in het mbo krijgen de studenten een domein over 'Omgaan met kwantitatieve informatie'. Ze leren data halen uit grafieken, diagrammen, schema's, tabellen en daar berekeningen meedoen. We proberen de studenten data-vaardig te maken. Een rol van het onderwijs is studenten te leren kritisch te zijn op dat wat ze zien en zichzelf de vraag te stellen of het klopt wat ze daar zien. En helemaal mooi zou zijn als ze dan de stap kunnen maken hoe het beter zou kunnen.
Dat laatste probeer ik te bereiken door studenten van fase 3 op het Cibap te laten verdiepen in datavisualisatie. En niet alleen om ze het beter te laten maken, maar ook te laten kennismaken met een ander facet van het creatieve vak.
In het proces tot het maken van een datavisualisatie is het verkrijgen van data belangrijk. Je kan zelf opzoek gaan, maar het kan ook dat je de data van iemand krijgt of vindt ze op een website. Zo heeft Duo open data op hun website deze kan je vrij gebruiken. Het is altijd wel netjes op te vermelden waar je de data vandaan hebt. Als jezelf opzoek gaat naar data, kan je het beste een onderwerp kiezen waar je emotioneel verbonden mee bent, dan heb je ook plezier aan om de data te verzamelen, want dat kan best een klus zijn. Maar onderwerpen die je kan gebruiken zijn karakters in een boek of een film of vakanties waar je bent geweest, eigenlijk zijn de mogelijkheden onbeperkt. Als je de data hebt kan het best zijn dat je er nog wat mee moet reknen, dat je percentages wilt hebben om beter te kunnen vergelijken.
Na dat je de data hebt ga je kijken op welke manier je de data wilt verbeelden. Het kan met standaard grafieken zijn, maar misschien wil je iets meer exotischer en bedenk je zelf figuren die de data nog beter uitdrukken. Ga dit schetsen, test met kleuren, vormen en layout. Data kan je op verschillende manieren weergeven, je kan iets kleiner/groter maken, dikkere/dunnere lijnen, golfjes, etc. Na het schetsen en uitdenken hoe je de data gaat weergeven ga je de datavisual maken. Denk hierbij ook aan opmaak van tekst en een legenda.
Even een korte beschrijving van het proces. Maar hoe past dit nu bij het vak rekenen in het domein 'Omgaan met kwantitatieve informatie'? Datavisualisatie gaat over dashboards tot aan data-art. Wat je leert bij het vak rekenen is wanneer je diagrammen, schema's, tabellen en grafieken gebruikt en hoe ze werken en hoe je ervoor zorgt dat de data op een goede/eerlijke manier wordt weergegeven. Er wil nog wel eens gemanipuleerd worden.
Ik werk bij Cibap vakschool, een school waar studenten heel creatief bezig zijn. Ze leren verschillende objecten designen en dus nadenken hoe ze materialen het beste kunnen weergeven zodat het zo aantrekkelijk mogelijk is voor een bezoekeer van een event, maar ook een website. Zij kunnen dus meedenken in het designen van datavisualisaties. Niet alleen bij de data-art visualisaties, maar juist ook bij dashboard design. Ze weten de verschillende vormen van weergeven van data en hoe je dit duidelijk/goed doet. Juist bij dashboard is een designer belangrijk omdat het om veel data gaat. Dan wil je juist dat een gebruiker van het dashboard de juiste data eruit kan halen.
In 2016 heb ik een het artikel Datavisualisatie; een startpunt geschreven. Toen was ik nog werkzaam als UX-ontwikkelaar. In 2018 ben ik de thoerie van data, tabellen en grafieken in gegaan. Ook een interessant onderwerp bij datavisualisaties is het visualiseren met kaarten.